داکت شیاردار و ریل تابلو برق: انتخاب سایز داکت و ریل امگا (راهنمای تابلوساز)
داکت شیاردار سیم‌های تابلو را مرتب هدایت می‌کند و ریل امگا جای نصب ترمینال و کلیدها است. در این راهنمای تابلوساز می‌خوانید سایز داکت را از روی تعداد و سایز سیم و قاعده یک‌سوم فضای خالی چطور انتخاب کنید، داکت شیاردار، خانگی و کف‌خواب هر کدام کجا به کار می‌روند، ریل ۷٫۵ یا ۱۵ میلی‌متری برای چه تابلویی مناسب است و گالوانیزه گرم با سرد چه فرقی دارد.
فهرست مطالب
- داکت شیاردار در تابلو برق چه کاری می‌کند؟
- داکت شیاردار یا بدون شیار؟ خانگی و کف‌خواب کجا می‌روند؟
- سایز داکت تابلو چطور نوشته می‌شود؟
- رنگ و جنس داکت: طوسی یا آبی؟
- ریل تابلویی: ریل امگا ۷٫۵ یا ۱۵؟
- ریل گالوانیزه گرم یا سرد؟
- درپوش ریل، پایه زاویه‌دار و ارت کردن ریل
- بست کمربندی برای دسته کردن سیم
- خرید داکت و ریل رعد
- پرسش‌های پرتکرار درباره داکت و ریل تابلو
داکت شیاردار سیم‌های تابلو را مرتب هدایت می‌کند و ریل امگا (TH35) جای نصب ترمینال، کلید مینیاتوری و رله است. در تابلوسازی رسم است سایز داکت را طوری بگیرند که بعد از سیم‌کشی حدود یک‌سوم فضای داخل آن خالی بماند؛ درب را هم‌عرض داکت سفارش دهید. در بیشتر تابلوها ریل ۷٫۵ میلی‌متری کافی است و ریل ۱۵ میلی‌متری عمیق‌تر و سفت‌تر است؛ آن را برای تجهیزات سنگین‌تر انتخاب می‌کنند. رعد همه این‌ها را می‌سازد و نمایندگی رسمی رعد در اصفهان (های‌برق) آن‌ها را از مسیر کارخانه تأمین می‌کند.
داکت شیاردار در تابلو برق چه کاری می‌کند؟
داکت شیاردار یک ناودانی پلاستیکی با دیواره شیاردار است که بین ردیف ریل‌ها و دور تا دور تابلو نصب می‌شود. سیم‌ها داخل آن می‌خوابند و از شیارهای کنار، مستقیم به ترمینال یا تجهیز می‌رسند. سه کار اصلی دارد:
- مسیر مرتب: هر سیم از مسیر معلومی می‌رود. عیب‌یابی، شماره‌گذاری و بازدید ساده‌تر می‌شود و سیم‌ها در هم گره نمی‌خورند.
- گرما: سیمی که جریان می‌برد گرم می‌شود. شیارها و فضای خالی داخل داکت به خنک ماندن دسته سیم کمک می‌کنند، به‌خصوص در تابلوی بسته.
- تغییر بعدی: تابلو بعدا تغییر می‌کند: خروجی تازه، سیم اضافه، ترمینال جایگزین. وقتی داکت جا داشته باشد، سیم تازه را بدون باز کردن دسته‌ها در همان مسیر می‌گذارید.
داکت شیاردار یا بدون شیار؟ خانگی و کف‌خواب کجا می‌روند؟
داخل تابلو برق معمولا داکت شیاردار می‌گذارند، چون با دیواره بسته نمی‌شود سیم را کنار ترمینال و کلید بیرون آورد. سه نوع داکت رعد جای کار خودشان را دارند:
- داکت شیاردار صنعتی: مخصوص داخل تابلو برق و تابلوی فرمان. نوع طوسی با نام RWD و نوع آبی در لیست رعد هست و درب هر دو جداگانه سفارش داده می‌شود.
- داکت خانگی: بدون شیار، برای کابل‌کشی روی دیوار خانه و دفتر، مثل کابل شبکه، تلفن و سیم پریز و کلید. مدل HWD در هشت سایز است و مدل پشت‌چسب‌دار HWDS فقط در سه سایز کوچک تا ۳۰×۳۰ ساخته می‌شود و برای مسیر سبک مناسب است.
- داکت کف‌خواب: مدل OWD کم‌ارتفاع و پهن است و روی کف می‌خوابد تا کابل از مسیر رفت‌وآمد رد شود. ارتفاع آن ۱۳ تا ۲۴ و پهنایش ۵۰ تا ۹۰ میلی‌متر است.
داکت خانگی و کف‌خواب جای داکت شیاردار را در تابلو نمی‌گیرند. هر جا سیم باید به ترمینال برسد، شیاردار بگیرید.
سایز داکت تابلو چطور نوشته می‌شود؟
سایز داکت دو عدد به میلی‌متر است. در این مقاله همه‌جا اول عرض و بعد ارتفاع می‌نویسیم: کوچک‌ترین داکت صنعتی رعد ۲۵×۴۰ و بزرگ‌ترین ۱۰۰×۱۰۰ است. عدد اول عرض است و با سایز درب یکی است؛ مثلا داکت ۶۰×۴۰ درب سایز ۶۰ می‌خواهد. ترتیب همه‌جا یکسان نیست: در نام کالاهای سایت رعد ارتفاع اول می‌آید و همین داکت «40*60» نوشته شده است. پس موقع سفارش کد کالا را هم بگویید؛ کد سفارش در لیست قیمت رعد آمده است.
رعد داکت شیاردار صنعتی را در هر دو رنگ طوسی و آبی در این ۱۵ سایز دارد:
| عرض داکت | ابعاد (عرض×ارتفاع) | درب جدا |
|---|---|---|
| ۲۵ میلی‌متر | ۲۵×۴۰، ۲۵×۶۰، ۲۵×۸۰ | درب سایز ۲۵ |
| ۴۰ میلی‌متر | ۴۰×۴۰، ۴۰×۶۰، ۴۰×۸۰ | درب سایز ۴۰ |
| ۶۰ میلی‌متر | ۶۰×۴۰، ۶۰×۶۰، ۶۰×۸۰ | درب سایز ۶۰ |
| ۸۰ میلی‌متر | ۸۰×۶۰، ۸۰×۸۰، ۸۰×۱۰۰ | درب سایز ۸۰ |
| ۱۰۰ میلی‌متر | ۱۰۰×۶۰، ۱۰۰×۸۰، ۱۰۰×۱۰۰ | درب سایز ۱۰۰ |
قاعده یک‌سوم و انتخاب عرض
سیم‌های هر مسیر را بشمارید و جای آن‌ها را در داکت حساب کنید. تابلوسازان معمولا حدود یک‌سوم داخل داکت را بعد از سیم‌کشی خالی می‌گذارند. این قاعده تجربی رایج است، نه عددی الزامی؛ اگر دستورکار پروژه درصد دیگری خواسته، همان را رعایت کنید. فضای خالی هم به خنک ماندن سیم‌ها کمک می‌کند و هم جای سیم‌های اضافه بعدی است. چند راهنمای عملی:
- سیم زیاد و نازک مثل سیم فرمان و سیگنال: عرض را زیاد بگیرید تا سیم‌ها در یک یا دو لایه بخوابند و روی هم تلنبار نشوند.
- سیم قدرت کلفت: هم عرض و هم ارتفاع مهم است، چون سیم کلفت برای خم شدن و رسیدن به ترمینال جای بیشتری می‌خواهد.
- بین دو سایز مانده‌اید: سایز بزرگ‌تر را بگیرید و پیش از سفارش ببینید جا و فاصله ردیف ریل‌ها در طرح تابلو برای آن کافی است.
درب داکت جدا حساب می‌شود. آن را هم‌عرض داکت سفارش دهید؛ برای داکت آبی هم درب مخصوص آن در لیست رعد هست.
رنگ و جنس داکت: طوسی یا آبی؟
داکت شیاردار رعد در رنگ طوسی صنعتی و آبی موجود است و سایزهای هر دو یکی است. رنگ بیشتر سلیقه کارگاه یا خواسته پروژه است. اگر نقشه یا دستورکار رنگ مشخصی خواسته همان را بگیرید، وگرنه رنگ را در کل تابلو یکدست نگه دارید. داکت‌های رعد از PVC ساخته می‌شوند و استانداردهای EN 50085-2-3 و EN 50085-2-2 برای آن‌ها ذکر شده است.
ریل تابلویی: ریل امگا ۷٫۵ یا ۱۵؟
ریل امگا یا ریل دین (DIN) همان ریل فلزی ۳۵ میلی‌متری است که ترمینال، کلید مینیاتوری، رله و فیوز هولدر روی آن جا می‌افتند. پروفیل آن با نام TH35 در استاندارد IEC 60715 (نسخه اروپایی آن EN 60715) تعریف شده است: عدد ۳۵ عرض ریل است و عدد بعدی، ۷٫۵ یا ۱۵، ارتفاع پروفیل را نشان می‌دهد. رعد ریل تابلویی را در دو ارتفاع دارد:
- ریل ۷٫۵ میلی‌متری (TH35-7.5): در بیشتر تابلوها برای ترمینال، کلید مینیاتوری و تجهیزات سبک و متوسط کافی است.
- ریل ۱۵ میلی‌متری (TH35-15): عمیق‌تر و سفت‌تر است. معمولا برای تجهیزات سنگین‌تر یا دهانه‌های بلندتر بین نقاط بستن ریل انتخاب می‌شود.
پیش از سفارش ببینید کاتالوگ قطعه کدام ریل را خواسته است. اگر مطمئن نیستید، نام قطعه را بگویید تا با هم بررسی کنیم.
ریل گالوانیزه گرم یا سرد؟
هر دو نوع از فولاد با پوشش روی (زینک) ساخته می‌شوند. در گالوانیزه گرم، فولاد را در حمام روی مذاب فرو می‌برند و لایه روی ضخیم‌تری می‌نشیند. گالوانیزه سرد یا الکتروگالوانیزه با آبکاری الکتریکی است و لایه نازک‌تری دارد. رعد ریل ۷٫۵ و ۱۵ را در هر دو نوع دارد.
- محیط مرطوب یا صنعتی: گالوانیزه گرم را بگیرید، چون لایه روی ضخیم‌تر معمولا دیرتر زنگ می‌زند.
- تابلوی داخل ساختمان خشک: گالوانیزه سرد معمولا کافی است.
رعد برای ریل‌هایش استانداردهای EN 50022، EN 50035 و IEC 60715 را ذکر کرده است.
درپوش ریل، پایه زاویه‌دار و ارت کردن ریل
سر بریده ریل لبه تیز دارد و درپوش انتهایی ریل آن را می‌پوشاند. رعد پایه ریل زاویه‌دار را هم جداگانه دارد؛ اگر نمی‌دانید برای تابلوی شما لازم است یا نه، پیش از سفارش از ما بپرسید.
وقتی ترمینال ارت ریلی مثل RET روی ریل نشسته و ارت را از طریق ریل می‌رساند، ریل بخشی از مسیر ارت می‌شود. پس ریل را با سیم ارت یا پیچ و واشر دندانه‌دار به شینه ارت تابلو وصل کنید، محل تماس را از رنگ و زنگ تمیز نگه دارید و بعد از نصب با اهم‌متر یا دستگاه تست پیوستگی آن را بسنجید. اندازه سیم ارت و روش اتصال را از دستورکار پروژه و استاندارد تابلو بگیرید.
بست کمربندی برای دسته کردن سیم
جایی که سیم‌ها باید دسته شوند و داکت ندارند، مثل دسته سیمی که به در تابلو می‌رود، بست کمربندی لازم است. رعد بست پلی‌آمید را در هفت سایز دارد: عرض ۲٫۵ با طول ۱۰۰، ۱۵۰ و ۲۰۰؛ عرض ۳٫۶ با طول ۲۰۰، ۲۵۰ و ۳۰۰؛ و عرض ۴٫۸ با طول ۴۰۰ میلی‌متر. برای دسته نازک بست باریک و کوتاه، و برای دسته کلفت بست پهن‌تر و بلندتر بگیرید.
صفحه هر خانواده در فروشگاه، با همه سایزها: داکت شیاردار تابلو رعد، داکت بدون شیار، پشت‌چسب‌دار و کف‌خواب رعد و ریل تابلویی رعد. همه در دسته داکت و ریل تابلو هم هست.
خرید داکت و ریل رعد
های‌برق (بانک برق اصفهان) نماینده رسمی رعد است و داکت، ریل و بقیه محصولات رعد را از مسیر کارخانه تأمین می‌کند. به علت نوسان قیمت‌ها فروش آنلاین این محصول در حال حاضر امکان‌پذیر نیست. قیمت روز را تلفنی بپرسید یا فهرست تابلو را بفرستید تا پیش‌فاکتور بگیرید.
- کد و ابعاد: کد هر داکت، درب و ریل را از لیست قیمت رعد ببینید. معرفی برند در صفحه برند رعد است.
- مشاوره: پیش از خرید، تعداد و سایز سیم‌ها را بگویید تا مشاوره فنی رایگان بگیرید و سایز داکت را با هم انتخاب کنیم.
- پیش‌فاکتور و تحویل: پیش‌فاکتور تابلوساز، خرید عمده، دریافت حضوری رایگان در اصفهان و ارسال با تیپاکس و پس‌کرایه در صفحه نمایندگی رسمی رعد توضیح داده شده است. فهرست کالا را از صفحه تماس با ما هم می‌توانید بفرستید.
پرسش‌های پرتکرار درباره داکت و ریل تابلو
داکت شیاردار با داکت بدون شیار چه فرقی دارد؟
داکت شیاردار در دو کنار خود شیار دارد تا سیم از آن بیرون بیاید و به ترمینال برسد، و معمولا داخل تابلو برق می‌رود. داکت بدون شیار دیواره بسته دارد و برای کابل‌کشی روی دیوار یا کف است.
چند درصد داکت باید خالی بماند؟
در عمل معمولا حدود یک‌سوم؛ این یک قاعده تجربی رایج است، نه عدد الزامی، و اگر دستورکار پروژه چیز دیگری خواسته همان معتبر است. این فضا برای گرمای سیم‌ها و اضافه کردن سیم در آینده است. اگر داکت بعد از سیم‌کشی پر شد، سایز بزرگ‌تر بگیرید.
ریل ۷٫۵ بگیرم یا ۱۵؟
در بیشتر تابلوها ۷٫۵ کافی است. ریل ۱۵ میلی‌متری را برای تجهیزات سنگین‌تر یا دهانه‌های بلندتر بگیرید و اگر کاتالوگ قطعه ریل مشخصی خواسته، همان را بگیرید.
ریل گالوانیزه گرم بهتر است یا سرد؟
بسته به محل نصب. برای محیط مرطوب و صنعتی گرم را بگیرید که لایه ضخیم‌تری دارد، و برای تابلوی داخل ساختمان خشک سرد معمولا کافی است.
درب داکت همراه داکت است؟
نه، درب جداگانه است. در لیست رعد درب در پنج سایز ۲۵، ۴۰، ۶۰، ۸۰ و ۱۰۰ آمده است. درب را هم‌عرض داکت سفارش دهید.